Amasya İl Sağlık Müdürü Dr. Dursun Koç, insanları günlük hayatta rahatsız edebilecek ve işlerinden engelleyebilecek kadar ciddi olan Uyuz Hastalığı hakkında bilgilendirmelerde bulundu.

Halk arasında kaşınma ile oluşan Uyuz Hastalığı, uyuz akarının (böcek) sebep olduğu dünyada yaygın olarak görülen bir deri hastalığıdır. Gözle görülemeyen ancak mikroskopla seçilen bu canlılar insan derisinde hastalığa yol açar. Uyuz akarı deride tüneller açar ve bu tünellerin içerisinde yaşar.

Dr. Koç hastalığın belirtileri, hastalık nasıl bulaşır, tedavi yolları ve hastalıktan korunma yollarını ile ilgili yapmış olduğu bilgilendirmesinde

BELİRTİLERİ NELERDİR?

Uyuzun en önemli belirtisi şiddetli gece kaşıntısıdır. Kaşıntı, kişinin yatağa girip ısınması ile artar ve kişiyi uykudan uyandırabilir.

Kaşıntı genellikle bilekler, koltuk altları, parmak araları, meme başları, dirsekler ve kasıklarda görülür.

BELİRTİLERİ KAÇ GÜN İÇİNDE ORTAYA ÇIKAR?

İlk defa uyuza yakalanan bir kişide belirtiler 2-6 hafta içinde başlar. Ancak daha önce bu hastalığı geçiren kişilerde belirtiler daha erken (1-4 gün içinde) ortaya çıkar.

NASIL BULAŞIR?

Uyuz, genellikle hasta olan biriyle doğrudan yakın temasla bulaşır. Kişiden kişiye genellikle 15-20 dakikalık bir sürede bile yakın temasla (aynı yatakta yatma, el ele tutuşma gibi) bulaşabilir.

Yatak takımı, giysi ve havlu gibi kişisel eşyaların ortak kullanımı, uyuzun bulaşmasını ve yayılmasını kolaylaştırır. Ancak bu yayılma, uyuz hastasıyla uzun süre yakın temasa göre oldukça düşüktür.

HASTALIĞIN TEDAVİSİ VAR MIDIR?

Uyuz tedavi edilebilir bir hastalıktır. Tedavide kullanılan ilaçlar hekimin önerdiği şekilde, dozda ve sürede kullanılmalıdır.

Hastalıkla mücadele ancak uyuzlu kişilerin tamamen tedavisiyle mümkündür. Bu yüzden tedavi sonuna kadar sürdürülmelidir. Hasta ile doğrudan ve uzun süre yakın teması olanlar da eş zamanlı tedavi edilmelidir. Çadır, konteynır, yurt gibi toplu yaşam alanlarını paylaşan kişiler, şikayeti olmasa bile hasta ile aynı anda tedavi olmalıdır.

Hastalığın tedavisinden sonra, kaşıntı ve kızarıklıklar 2 ila 4 hafta kadar daha devam edebilir. Yukarıdaki belirtiler görüldüğünde en yakın sağlık kuruluşuna müracaat edilmelidir.

HASTALIKTAN KORUNMAK İÇİN NE YAPILMALIDIR?

Uyuz hastası ve yakın teması olan kişilerin kullandığı giysiler, çarşaflar ve havlular en az

60 derecede yıkanmalı ve ütülenmelidir. Yıkama imkanı yoksa, eşyalar ağzı bağlı olan bir poşet içerisinde ortalama yedi gün tutulmalıdır. Bu süre uyuz akarlarının havasızlıktan ölmesi için yeterli olacaktır. Yatak takımları birkaç gün havalandırılmalıdır.

Günlük kullanılan eşyalar (yatak, masa, sandalye, çadır-konteynır yüzeyleri, telefon vb.) 964-7 arasında asidik değeri olan market sirkesi ile silinebilir.

UYUZ (SKABİYEZ) TEDAVİ ŞEMASI

Permetrin %5'lik losyon:

Kullanımdan önce akşam banyo yapılır. Ardından erişkinler ve 12 yaşın üstündeki çocuklarda 30 ml, 6-12 yaş arası çocuklarda 15 ml, 1-5 yaş arası çocuklarda 7,5 ml, 1 yaş altında 3,75 ml losyon boyundan aşağı tüm vücuda sürülür.

Bazı erişkinlerde doz artırılabilir ancak 60 ml'yi geçmemelidir.

El ve ayak parmak araları, el bilekleri, koltuk altı, dış genital organlar, kalçalar, el ve ayak tırnaklarının altlarına iyice sürülmesine özen gösterilmelidir.

Daha sonra temiz kıyafetler giyilir. İlaç vücutta en az 12 saat mümkünse 24 saat bekletilip yıkanılır, temiz kıyafet giyilir.

1 hafta-10 gün sonra yukarıda anlatılan tedavi tekrarlanabilir.

İvermektin 3 mg tablet:

200 mcg/kg olacak şekilde tek doz verilir, gerekirse 2 hafta sonra bir doz daha verilebilir.

Vücut ağırlığı 15-24 kg olanlar 1 doz,

25-35 kg olanlar 2 doz,

36-50 kg olanlar 3 doz,

51-65 kg olanlar 4 doz,

66-79 kg olanlar 5 doz,

80 kg üstü olan hastalar ise günde 6 doz kullanabilir.

Gebelere, emzirenlere ve 15 kg altındakilere kullanımı önerilmemektedir.

Doz günün herhangi bir saatinde aç karnına su ile alınır. Uygulamadan iki saat önce veya sonra hiçbir yiyecek alınmamalıdır’ diye konuştu.