Amasya Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Derya Canlı, sigara kullanımının yalnızca fiziksel değil, aynı zamanda güçlü bir psikiyatrik bağımlılık olduğunu vurgulayarak, sigarayı bırakma sürecinde ruh sağlığı desteğinin hayati önem taşıdığına dikkat çekti.

Dr. Canlı, sigaranın dünya genelinde önlenebilir hastalık ve erken ölüm nedenlerinin başında geldiğini belirterek, bağımlılıkla mücadelenin bireysel iradenin ötesinde, bilimsel ve çok yönlü bir yaklaşım gerektirdiğini ifade etti.

“NİKOTİN BAĞIMLILIĞI BEYNİ DOĞRUDAN ETKİLİYOR”

Sigaranın temel bağımlılık yapıcı maddesi olan nikotinin, beyindeki ödül mekanizmasını doğrudan etkilediğini belirten Dr. Derya Canlı, “Nikotin, beyinde dopamin salınımını artırarak kısa süreli bir rahatlama ve haz hissi oluşturur. Ancak bu etki geçicidir ve zamanla beyin daha fazla nikotin talep eder. Bu durum sigarayı basit bir alışkanlık olmaktan çıkarıp, güçlü bir bağımlılık haline getirir” dedi.

Dr. Canlı, nikotin yoksunluğunun huzursuzluk, sinirlilik, dikkat dağınıklığı, uykusuzluk ve yoğun sigara isteği gibi belirtilerle kendini gösterdiğini belirtti.

RUH SAĞLIĞI VE SİGARA ARASINDAKİ GÜÇLÜ BAĞ

Sigara kullanımının depresyon, anksiyete bozuklukları ve stresle yakından ilişkili olduğuna dikkat çeken Dr. Canlı, birçok bireyin sigarayı bir baş etme yöntemi olarak gördüğünü ancak bunun geçici bir rahatlama sağladığını vurguladı.

“Sigara, stresle baş etmeyi öğretmez; tam aksine kişinin stres eşiğini düşürür. Bırakma sürecinde yaşanan duygusal dalgalanmalar nedeniyle psikiyatrik destek almak, süreci daha sağlıklı ve kalıcı hale getirir” diyen Dr. Canlı, psikiyatri desteğinin başarının anahtarı olduğunu söyledi.

“BIRAKMA SÜRECİ KİŞİYE ÖZEL PLANLANMALI”

Her bireyin sigara bırakma sürecinin farklı olduğunu belirten Dr. Derya Canlı, tek bir yöntemle herkesin sigarayı bırakmasının mümkün olmadığını ifade etti. Bırakma sürecinin kişinin bağımlılık düzeyi, psikiyatrik durumu ve sosyal çevresi dikkate alınarak planlanması gerektiğini kaydetti.

Dr. Canlı, “Nikotin yerine koyma tedavileri, ilaç tedavileri ve psikoterapi yöntemleri birlikte kullanıldığında başarı oranı ciddi şekilde artmaktadır. Özellikle davranışsal terapiler, sigaraya yüklenen anlamın değiştirilmesinde etkilidir” diye konuştu.

GENÇLER VE KADINLAR RİSK ALTINDA

Son yıllarda sigara kullanım yaşının giderek düştüğüne dikkat çeken Dr. Canlı, gençler ve kadınlar arasında sigara kullanımının arttığını söyledi. Sosyal medya, stres, akademik baskı ve rol modellerin bu artışta etkili olduğunu belirten Dr. Canlı, erken yaşta başlayan sigara kullanımının bağımlılığı daha da güçlendirdiğini ifade etti.

“Genç yaşta başlayan sigara kullanımı, beynin gelişim sürecini olumsuz etkiler ve bağımlılığın daha derinleşmesine neden olur” uyarısında bulundu.

“SİGARA BIRAKILDIĞINDA RUH SAĞLIĞI DA GÜÇLENİR”

Dr. Derya Canlı, sigarayı bırakan bireylerde yalnızca fiziksel sağlığın değil, ruh sağlığının da belirgin şekilde iyileştiğini vurguladı. Bırakma sonrası kaygı düzeyinde azalma, uyku kalitesinde artış ve yaşam doyumunda yükselme görüldüğünü belirtti.

“Birçok kişi sigarasız hayatın daha stresli olacağını düşünür. Oysa bilimsel çalışmalar, sigarayı bırakan bireylerin stresle baş etme becerilerinin zamanla güçlendiğini göstermektedir” dedi.

“9 ŞUBAT BİR BAŞLANGIÇ OLSUN”

9 Şubat Sigara Bırakma Günü’nün farkındalık açısından önemli olduğunu belirten Dr. Canlı, bu özel günün sigarayı bırakmak isteyenler için bir dönüm noktası olabileceğini ifade etti.

“Bırakmayı denemek bile çok kıymetlidir. Başarısızlık korkusu, kişileri denemekten alıkoymamalıdır. Her deneme, bir sonraki başarıya atılan adımdır” diyen Dr. Canlı, sigarayı bırakmak isteyen vatandaşları profesyonel destek almaya davet etti.

BİLİMSEL DESTEK HAYAT KURTARIYOR

Amasya Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı olarak sigara bağımlılığıyla mücadelede bilimsel ve bütüncül bir yaklaşım benimsediklerini belirten Dr. Derya Canlı, psikiyatrik destek ve tedavi yöntemleriyle bireylerin bu bağımlılıktan kurtulmalarına yardımcı olduklarını sözlerine ekledi.

Hanife Yeşilyurt