Sosyal medya platformlarında büyük ilgi gören ve kısa sürede bir fenomene dönüşen Labubu figürleri, çocuklar ve gençler arasında adeta bir statü sembolü haline geldi. Rengârenk kostümleri, sevimli ama aynı zamanda tuhaf tasarımıyla dikkat çeken bu figür, yalnızca bir oyuncak olmaktan çıkarak sosyal medyanın yeni “aidiyet göstergesi” haline geldi.

Ancak çocuklar bu figürleri yalnızca sevilen karakterler olarak görürken, uzmanlar durumun düşündüğümüzden çok daha ciddi olduğunu belirtiyor.

“DİJİTAL ORTAMLARDAKİ HIZLI TÜKETİM, BEYİNDE KALICI ETKİLER BIRAKABİLİR”

Amasya Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Derya Canlı, sosyal medya temelli figürlerin çocukların gelişmekte olan beyin yapısına etkilerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı:

“Çocukların beyni henüz gelişme aşamasında. Özellikle 5-13 yaş aralığı, öğrenme ve alışkanlıkların kalıplaştığı bir dönem. Labubu gibi sosyal medya tarafından popülerleştirilen figürler, çocukların hızlı tüketime ve dışsal onay mekanizmalarına bağımlı hale gelmesine neden olabilir. Bu, uzun vadede bağımlılık eğilimlerine, dikkat dağınıklığına ve tatminsizlik hissine yol açabilir.”

Dr. Canlı, bu figürlerin çocukların ödül sistemini yapay biçimde uyardığını belirtiyor:

“Sosyal medyada sürekli olarak mutlu, heyecanlı, hediye alan çocuklar görünüyor. Bu, izleyen çocuklarda bir 'eksiklik hissi' yaratıyor. O figüre sahip olunca mutlu olacağını zannediyor ama bu mutluluk kısa sürüyor. Sürekli daha fazlası isteniyor. Bu da çocukların dopamin sistemini tüketiyor.”

"SADECE BİR OYUNCAK DEĞİL, SOSYAL STATÜ GÖSTERGESİ"

Uzmanlara göre bu figürler yalnızca oyuncağa duyulan ilgiyi değil, aynı zamanda sosyal medya üzerinden yayılan popülerlik arzusunu da körüklüyor. Labubu'ya sahip olmak, bazı çocuklar için "gruba ait olmanın" ya da "fark edilmenin" bir yolu haline gelmiş durumda.

Dr. Canlı bu konuda şu uyarıda bulundu: “Artık çocuklar sadece oyuncağı sevdikleri için değil, o oyuncağın sosyal çevrelerinde onlara kazandırdığı görünürlük için istiyor. Bu da çocukların özgüven gelişimini dış etkenlere bağlamalarına neden oluyor. İçsel motivasyon değil, dışsal beğeniyle şekillenen bir kişilik yapısı gelişebilir.”

“BU FİGÜR BENİM GİBİ OLMAMI İSTİYOR”

Ailelerin gözünden kaçan bir diğer tehlike ise bu figürlerle kurulan duygusal bağ. Çocuklar yalnızca oyuncağa sahip olmakla kalmıyor, aynı zamanda onun özelliklerini taklit etmeye, onun gibi hissetmeye ve davranmaya da başlayabiliyor. Bu da öz kimlik gelişimini sekteye uğratabiliyor.

“Çocuk bir figürü sürekli izlediğinde, onun verdiği tepkileri, mimikleri, davranış biçimlerini model alabilir. Bu da çocuğun kendi duygularını tanımasını, kendilik algısını oluşturmasını engelleyebilir. Aşırı maruz kalma durumunda, çocuk gerçek hayattaki bağlarından kopabilir.” dedi Dr. Canlı.

EBEVEYNLERE 5 MADDELİK ÖNERİ

Dr. Derya Canlı, ailelerin bu tür figürlerin çocuk üzerindeki etkisini azaltmak için şu önerilerde bulunuyor:

Yasaklamak yerine konuşun: Çocuğun bu figüre neden ilgi duyduğunu anlamaya çalışın.

Alternatif üretin: Gerçek yaşamda ilgisini çekebilecek sanat, spor ya da doğa aktiviteleriyle tanıştırın.

Dijital içerikleri birlikte izleyin: Sosyal medyada neleri izlediğini birlikte değerlendirin, gerekirse sınır koyun.

Gerçek ilişkileri güçlendirin: Akranlarıyla yüz yüze iletişimi artıracak ortamlar sağlayın.

Modaya değil, kişiliğe odaklanın: Çocuğun yeteneklerini ve ilgi alanlarını teşvik edin, benlik gelişimini destekleyin.

Şerife Kara