A-GENEL BAKIŞ

Kız evinde yemekler yenilip, kahveler içildikten sonra, hoca; beşiği ortaya getirir. Beşik içinde bulunan takımı kıza giydirir, dualar edilir.

Şerbetler içilir ve bundan sonra iki minik bebekler nişanlanmış sayılır. Beşik kertmesinde ahlâki hususlar dışında, hiç bir suretle ayrılma olamazdı. Evlenme zamanı geldiğinde, evlenme zorunlulukları vardı. Yöremizde bu hususlar kalkmış olup, beşik kertmesi olan kızla oğlan anlaştıkları taktirde evlenmektedirler.

Gümüşhacıköy İlçesi ve köylerinde düğün adetleri sırasıyla şu şekilde yapılmaktadır;

l.Kız Beğenme (Görücülük)

Kız beğenme evlenmenin temelini oluşturmaktadır. Evlenmede en yaygın olan yöntemdir. Yöremizde evlenecek çağa gelmiş erkek çocuğunun önerisi doğrultusunda kız görmeye gidilir. Eğer evlenecek erkek çocuğunun herhangi bir önerisi yoksa, o zaman ailesinin ya da yakın akrabalarının tavsiyesi doğrultusunda seçilecek gelin adayı belirlenir. Bu gelin adayını oğlana bildirirler, onun da görüşünü alarak kız görmeye gidilir.

Evlenecek çağa gelmiş erkek çocuğu için, oğlan evi akrabalarını da yanma alarak kız evlerini ziyarete giderler. Buna görücülük (kız beğenme ) adı verilir. Yine yöremizde " dünür gezme " tabiri de kullanılmaktadır. Kız beğenmeye gidenlere "görücü" adı verilir. Yöremizde kız görmeye iki veya üç kadınla gidilir. Kız görmeye giden aile yanlarında götürdüğü diğer

kişilerden en az birisinin kız evinin tanıdığı olmasına önem verir. Bu gittikleri yerde yabancılık çekmemek için yapılmaktadır. Kız görmeye gitmeden önce gidilecek aileye haber verilir. Şu gün misafir geleceğiz diye söylenir. Kız evi hazırlıklarını yapar. Evin camlan, çerçeveleri, kapısı, abdestliği, tuvaleti, odaları elden geçirilerek temizlenir. Bir taraftan da bir

şeyler ikram etmek için hazırlıklar yapılır. Bu arada kız evi aynı gün yakınlarını çağırabilir. Bu da çevrelerinin geniş olduğunun izlenimini kazandırmak için yapılır.

Bu kız beğenmelerde kız, her gelen görücülere (dünür) çıkar, bu çıkış veya görünüş, ya kahve getirme ya da herhangi bir şey ikram etme bahanesiyle gerçekleşir.

Kız görmeye giden aile yanlarında meyve, şekerleme, ekmek (fırın çöreği vb.), yemeni gibi hediyeler alarak gider. Kızı görmeye gidenler, en güzel elbiselerini giyerler, ziynet eşyalarını takarlar. Kız el öpmeye geldiğinde ya da bir şey ikram etmek için geldiğinde, görücüler kızın

poşuna, yürümesine, ellerine, tırnaklarına, giyim kuşamına, sesine, hareketlerine bakarlar. Yine bunların yanında ev ortamının temizliğine, sohbetler arasında ailenin tavırlarına dikkat ederler. Görücüler kaş göz işaretleriyle, dudak ve baş işaretleriyle kıza ve ailesine göstermeden gizlice anlaşırlar, beğenip beğenmediklerini daha bu şekilde evin içinde onaya koyarlar.

Görücülerin yanlarında getirdikleri başörtüsü kayın validenin (oğlanın annesi) kızın başına örtmesi, kayınvalidenin kızı beğendiğinin göstergesidir. Fakat bu fazla yapılmaz. Yine kayınvalide adayının "siz de bize buyurun" ifadesini kullanması bir beğenin beraberinde getirdiği karşılık kabul edilir. Kızın annesinin de kızı vermeye niyetli olduğu, kızına yaptığı övgülerden anlaşılır.