Acı ölüm, deprem, yangın gibi olayların meydana getirdiği üzüntü, elem ve kederlerin insanlarda yarattığı travmalar da insanın dayanma gücünü aşan hatta zorlayan durumlarda içini acıtan eylemlerdir.

Merhamet ise insanın yaşadığı dünya paydaşlarıyla birlikte tüm canlıların karşılaştıkları durumlarından dolayı duyulan ve yukarıda belirttiğim gibi üzüntü ne yapacağını bilememe, yardım yapma imkanlarını ortaya koyarak ve empati yaptıktan sonra acıma hissiyle o konuya karşı duyarlılık beslemesidir.

Vicdan bir insana iyiyi doğru bir şekilde yapmaya yönlendiren içsel bir güçtür. Yani kişi konu ya da konular hakkında kendi içtensel bağlarla akli dengelerini kullanarak yargılama yapması sonuç ortaya koyduğu insani bir davranıştır. Davranış ise insanların ve hayvanların hareketlerinin izlenebilir ve ölçülebilir olmasına da davranış bilimleri denmektedir. Yani insanın vicadanı da davranış bilimleri içerisinde yer alır.

Ahlak insanların sosyolojik, felsefi, kültürel yapılar tarafından yine davranış bilimlerinin içinde bulunduğu doğru ve yanlış oluşumu belirleyen kişi yada kişilerin içindeki yargılama sonucu doğruyu yanlışı belirleyerek ortaya koyduğu ahlaki değeri oluşturan bir kavramdır.

Gelelim önemli konumuza can dostlarım. Biz TÜRK’ler tarih boyunca afatlar savaşlar işgaller isyanlar görmüş bir milletiz. Fethettiğimiz yerlerde hiçbir zaman asimilasyon yapmamışız. Zafer kazandığımız ülkelere merhametle vicdanla ve ahlaki değerlerle yaklaşıp onların önceki hayatları nasıl ise öyle devam etmesini isteyen milletiz. Tarih boyunca da öyle olmuş,  dünya devletleri biliyor ki TÜRK’ler de  acıma, merhamet, vicdan ve ahlak vardır.

Dünya bizdeki bu güçlü kavramlarımızın olduğunu bildiği halde biz neden böyle olduk. İnsanlarımız bir birine, doğaya, hayvana acımayı merhamet etmeyi vicdan ve ahlaki değerleri hiçe sayarak bu hususlardan yoksun olmaya başladılar.

Son yaşadığımız yüzyılın felaketi olarak adlandırdığımız depremde bazı soysuz yüzsüz haysiyetsiz ve şeref den yoksun insanlar menfaat peşine düşerek kar elde etmeye çalışıyorlar. Ey gafiller unutmayın TÜRK milleti ayakta ve dimdiktir. Biliyorsunuz ki bu millet küllerinde doğmuştur. Yenide bu enkazları kaldıracak milletimin hür iradesi vicdanı ve ahlakı ile tez zamanda acılarımız sarıp yolumuza devam edeceğimizden hiç kimsenin şüphesi olmasın. 

Sevgiyle mutlu kalın “ Siz var iseniz ben varım “